خرید فالوور اینستاگرام خرید لایک اینستاگرام
خانه / شهرسازی / مقدمه ای بر داده ها در gis

مقدمه ای بر داده ها در gis

مقدمه ای بر داده ها در gis

دادة جغرافيايي از منابع مختلف بدست مي آيند و به شيوه هاي مشخص وارد رايانه مي شوند و  دادة جغرافيايي به عنوان يك داد ة رايانه اي   مطرح است و GIS در بعد عملـي نرم افزاري رايانه اي  مي باشد لذا شكل و ساختمان داده هـا بـراي اسـتفاده در سيـستم GIS شرايط ويژه اي مي يابد . داده هاي جغرافيايي از طرفي داده هايي  هستند كه  دارايارزش مكاني اند، بدين معنا كه براي نشان دادن  ويژگي هاي مكاني به كـار مـي رونـد  مانند موقعيت جـا ده هـا، شـه رها و روسـتاها، واحـدهاي منطقـه اي ، پوشـش گيـاهي، محصولات زراعي، توزيع جمعيت و … از طرفـي ديگـر داراي ارزش توصـيفي هـستند يعني بر ارزشهايي چون اندازه، وسعت، شدت، تراكم، تعداد، كيفيت، طبقـه يـا گـروه و غيره دلالت مي كنند . مانند نوع جاده، وسـعت شـهر، نـوع خـاك يـا محـصول، تـراكم جمعيت و ارزشهاي ديگر . لذا GIS نيازمند دو نوع ساختار مك اني و توصيفي مي باشـد كه در قالب ساختار بزرگتر به نام پايگاه دادة جغرافيايي شكل مي گيرد.

۲٫ ۱٫ دادة جغرافيايي   

داده[۱]، عبارت است از تشريح كمي و كيفي هاي  ويژگي هاي پديده يـا بـه بيـاني ديگـر توصيف پديده ها بـا عـدد ، مـتن ، گرافيـك ، مختـصات و . . ..              امـا داده هـاي رقـومي ، اطلاعات كد شده و ساختار يافته براي  پردازش هاي خاص اسـت كـه عمومـاً در يـك سيستم رايانه اي  شكل مي گيرد  و به تنهايي ارزش كمي ندارند  بلكه آگاهي هاي خامي هستند كه هنوز عمليات محاسبه اي و منطقي  (به ويژه توسط رايانـه ) روي آنهـا انجـام نشده است . بنابراين برخي آگاهي هاي نا مرتب اوليه را داده و آگاهي هاي مرتـب شـده را اطلاعات[۲] مي گويند  (فيضي، ۱۳۷۴: ۲۸-۲۹). به بياني ديگر  اعداد، گزارش ها، شكل ها، نقشه ها، جد اول و نمودارهايي كه هيچ گونه پردازش روي آن صورت نگرفته  و بـه صورت خام نگهداري شده باشند را داده مي نامند (جهاني و مسگري،۱۳۸۰: ۲۲-۲۳).

دادة جغرافيايي، داده هايي هستندكه داراي ارزش مكاني اند، بدين معنـا كـه ايـن داده ها براي نمايش ويژگـي مكـاني ماننـد موقعيـت جـاده هـا، شـهرها و روسـتاها ، و همچنين براي تعريف و توصيف ارزشه اي غير مكاني ماننـد، انـدازه، وسـعت، شـدت، تراكم، تعداد، كيفيت، طبقه يا گروه و غيره به كـار مـي رونـد . داده هـا ي جغرافيـايي از طريق نقشه برداري، عكس برداري و تصويري برداري از دور، شمارش، انـدازه گيـري، پرسشنامه و . . . جمع آوري مـي گردنـد . از لحـاظ تجهيـزات، دوربـين، سـنج نده هـا ، سنسورها، سيستم هاي ثبت جغرافيايي و ادوات اندازه گيري از وسايل جمع آوري داده هاي  جغرافيايي هستند. بنابراين  عناصري مي توانند به عنوان دادة جغرافيايي ثبت شوند كه:

  1. داراي موقعيت مكاني باشند به اين معنا كه در روي كرة زمين حـضور داشـته باشند، براي مثال ش هر تهران  دادة جغرافيايي است زيرا  مكاني را به خود اختصاص داده  است.
  2. قابل تعريف باشند، اينكه با عدد تعريف شوند يا با متن فرقي نمي كند . تهـران شهري زلزله خيز است يا تهران داراي ۹ ميليون جمعيت است . هر دو عبارت تعريف از تهران است.
  3. داراي مقياس باشد. تهران د ر مقياس ۱:۱۰۰۰,۰۰۰ به عنوان يك نقطه تعريـف مي شود . اما در مقياس ۱:۵۰,۰۰۰ به عنوان سطحي كـه خـود داراي عـوارض مختلـف است، تعريف مي شود.
  4. قابل طبقه بندي باشد يا به عبارتي قابل پهنه بندي باشـد . جمعيـت، كـاربري ، اشتغال و . . . در تهران قابل طبقه بندي است.

با توجه  به تعريف فوق در دادة جغرافيايي نبايد موقعيت مكاني را از ويژگي هاي توصيفي يك پديده تفكيك نمود، در طراحي دادة جغرافيـايي لازم اسـت سـاختاري را دنبال نمود كه داده ها به طور منسجم توليد و اسـتفاده شـوند . سيـستم هـاي اطلاعـات جغرافيايي قادرند مجموعه اي از داده هاي توصيف ي تشريح كنندة پديده هاي مكـان دار دنياي واقعي را در يك رايانه به نحوي سازمان دهي نمايند كه امكـان ويـرايش، بهنگـام سازي و بازيابي داده ها  و مديريت داده هـا  ميـسر شـوند و در تحليـل هـا بـه سـرعت بازيابي شوند، اين مجموعة داده ها را، پايگـاه داده جغرافيـايي[۳] مـي نامنـد (مخـدو م و ديگران،۱۳۷۰ :۷۰). بنابراين سيستم هاي اطلاعات جغرافيايي در درجة اول سيستم هاي مديريت اطلاعات مي باشند كه به هماهنگ كردن اطلا عاتي كه توسط بخشهاي مختلف جمع آوري مي شوند كمك مي كنند (نوريان،۱۳۸۰ :۶۸).

يك سيستم مديريت پايگاه داده[۴] تركيبي است از يك مجموعه بر نامه اي كـه دادههاي درون يك پايگاه داده را اداره و نگهداري مي كند . اين سيستم هـا بـراي مـديريت اشتراك داده ها در حالتي منظم، و براي حصول اطمينان از صحت پايگاه داده ها ايجـاد مي شود (آرنوف، ۱۳۷۵: ۱۳۶-۱۳۸). مديريت داده ها كه قلب يـك سيـستم اطلاعـات جغرافيايي است شا مل جمع آوري داده ها، پيش پـردازش آنهـا، فـراهم آوري داده هـا جهت ذخيره سازي و س پس استفاده آنها مي باشد كه مديريت داده ها بايـد بـه نحـوي داده ها را در اختيار كاربر قرار دهد كه نيازي به آموزش جزئيات مربوط به خود بانـك اطلاعاتي نباشد (ثنايي نژاد، ۱۳۷۸: ۱۲۲).

 

(Mccoy and Johnton, 2001: 56-83) :شكل ۲۱: دادة جغرافيايي

(عوارض طبيعي و انساني را شامل است)

[۱] Data

[۳] Geodatabase

[۴] Database management system

درباره ی a.esmailzadeh

مطلب پیشنهادی

آماده سازی زمین

ارزیابی طرح آماده سازی زمین در ایران

ارزیابی طرح آماده سازی زمین در ایران طرح مسئله یکی از پای ورزترین فرایندهای جامعۀ …

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *