سبد خرید
0

هیچ محصولی در سبد خرید نیست.

فرم ساختمان ها در رابطه با اقلیم های چهارگانه ایران

فرم ساختمان ها در اقلیم های متفاوت
  • فرم ساختمان ها در رابطه با اقلیم های چهارگانه ایران

در تعیین مناسب ترین فرم ساختمان باید به این نکته توجه نمود ، که بهترین شکل ساختمان شکلی است که کمترین مقدار حرارت را در زمستان از دست بدهد و در تابستان نیز کم ترین مقدار حرارت را از آفتاب و محیط اطرافش کسب نماید.

به طور کلی ، سردی هوا باعث فشردگی ساختمان و شدت زیاد تابش آفتاب ، باعث کشیدگی ساختمان در جهت محور (شرقی-غربی) می گردد.شکل مربع ، کم ترین سطح خارجی را در برابر بیش ترین حجم ایجاد می کند.اضلاعی از ساختمان که بیش تر در معرض تابش آفتاب گرم تابستان هستند ، کوچک تر در نظر گرفته می شوند و همین امر باعث می شود کشیدگی ساختمان در امتداد محور ( شرق و غرب) باشد.

  • فرم ابنیه در اقلیم سرد

به موجب سرمای شدید هوا در زمستان این گونه مناطق ، فرم های باز و گسترده چندان مناسب نبوده و مطلوب است ساختمان ، فشرده و پلان آن مربع باشد.ساختمان های دو طبقه که فرمی نزدیک به مکعب دارند ، بهترین فرم از نظر کنترل گرمای داخلی ساختمان در زمستان محسوب می شود.

با استفاده از پنجره های وسیع در جبهه جنوبی ساختمان می توان ، از گرمایش طبیعی خورشید در این مناطق بهره جست.

  • فرم ابنیه در اقلیم معتدل و مرطوب

با اینکه در اقلیم معتدل ، به کار بردن پلان ها با توجه به اقلیم خاص منطقه متنوع است ولی پیشنهاد می گردد کشیدگی و گسترش پلان ها در امتداد محور شرقی و غربی باشد.

  • فرم ابنیه در اقلیم گرم و مرطوب

در مناطق گرم و مرطوب ، به دلیل شدت زیاد تابش آفتاب در سمت شرق و غرب لازم است ساختمان ها فرمی کشیده داشته و به شکل مکعب مستعطیلی در امتداد محور شرق و غربی قرار گیرد.این فرم از نظر ایجاد کوران در داخل ساختمان و کاهش رطوبت هوای داخلی ، فرم مطلوبی به شمار می آید.

  • فرم ابنیه دراقلیم گرم و خشک(خانه های چهارفصل)

خانه های دارای حیاط مرکزی همان فرم زیبا و مشهور خانه های سنتی ایرانی است که از دوران ماقبل تاریخ تا کنون نه تنها در متاطق داخلی ایران ، بلکه در نواحی خشک خاورمیانه نیز مکررا پدید آمده است.

انطباق شیوه های زندگی با شرایط اقلیمی منطقه ، از خصوصیات بارز این منطقه است.اتاق های این گونه خانه ها که به حیاط باز می شوند در مقابل شدت آفتاب ، سرمای زمستان ، باد و طوفان شن که در مناطق کویری در جریان است ، محافظت می شوند.

اتاق های اطراف حیاط مرکزی بنا بر شرایط جوی فصول مختلف سال ، مورد استفاده هستند.بدین مفهوم که در زمستان ، اتاق های رو به جنوب و در تابستان اتاق های رو به شمال مجموعه مورد استفاده قرار می گیرد و بدین ترتیب محل زندگی با اقلیم هماهنگ و هم ساز می شود.

در ادامه به بررسی یک نمونه از خانه های سنتی دارای حیاط مرکزی (چهار فصل ) می پردازیم .این نمونه دانشکده معماری و شهرسازی دانشکده یزد (خانه رسولیان ) است.

خانه حاج کاظم رسولیان خانه حاج کاظم رسولیان

ساختمان مذکور دارای فضاهایی است که دور یک حیاط مرکزی شکل گرفته اند و جهت گیری حیاط بنا به سمت جنوب غربی است و به دو قسمت تابستان نشین و زمستان نشین تقسیم می شود.

این بنا مانند بسیاری از خانه ها ی سنتی کویر مثل خانه بروجردی ها در کاشان و خانه های لاری ها در یزد دارای قسمت های مختلفی به شرح زیر است :

– زمستان نشین

– تابستان نشین شامل فضاهایی از قبیل ( تالار ، سرداب ، حوض خانه و….)

زمستان نشین

بخش زمستان نشین این خانه دارای اتاق بزرگ با پنجره های وسیع رو به جنوب غرب است و اشعه های خورشید را به خوبی دریافت می کند و از همان آغاز صبح گرم می شود.

دیوارها ، سقف و کف بخش زمستان نشین از خشت خام ساخته شده و ضخامت دیوار ها به ۱ الی ۱.۵ متر می رسد و بدین ترتیب دیوارها دارای ظرفیت حرارتی بسیار بالایی هستند.

حرارت و گرمای روز در بدنه دیوارها دخیره شده و شب هنگام که هوا سرد است به فضاهای داخلی پس داده می شود و این امر باعث تعدیل سرمای شب خواهد شد.

تابستان نشین

همانگونه که قبلا عنوان شد بخش تابستان نشین شامل فضاهایی چون : تالار ،حوض خانه و کلاه فرنگی است.

خانه های تابستان نشین در جبهه جنوبی ساختمان ایجاد شده و دارای بازشو های رو به شمال هستند تا در تابستان از تابش مستقیم آفتاب در امان بماند و در خانه رسولیان نیز بخش تابستان نشین ، به دلیل واقع شدن در بخش جنوبی ساختمان ، کم ترین میزان انرژی خورشید را در فصل تابستان دریافت می کند و فضای تابستان نشین این ساختمان نیز دارای بخش های مختلفی چون تالار ، بادگیر ، حوض خانه و کلاه فرنگی است. اتاق کلاه فرنگی در قسمت جنوب غربی این خانه واقع شده است که به عنوان فضای تابستان نشین محسوب می شود.یکی از عناصر اقلیمی ای که در این فضابه چشم می خورد، بادگیر موجود در این فضاست.

گودال باغچه

خانه های سنتی ، عمق حیاط را بیش تر از حد معمول در نظر می گرفتند که به این فضاها گودال باغچه می گفتند ؛ گاهی عمق گودال باغچه به ۳ تا ۴ متر می رسید.

دلایل استفاده از گودال باغچه :

– تسهیل در دسترسی به آب قنات جهت آبیاری باغچه و سطوح گیاه کاری شده حیاط

– افزایش ارتفاع دیوار حیاط و در نتیجه افزایش ارتفاع سایه درحیاط در جهت حفظ خنکی هوا در عمق حیاط در طول روز

– با ایجاد گودال باغچه ، میزان مجاورت افراد و فضاهای معطوف به حیاط مرکزی با شاخ و برگ درختان و رطوبت و سایه حاصل از آن ها افزایش می یابد.

– امکان تامین راحت تر نور طبیعی (نور روز) فضاهای پایین تر از کف ( از قبیل زیرزمین ، سرداب و …. ) از طریق بدنه ها ی قایم رو به فضای گودال باغچه .

 

ارسال دیدگاه

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد.

توسط
تومان

تماس با ما

شماره تماس

برگشت به منوی تماس ها

اتصال به واتساپ

برگشت به منوی تماس ها

اتصال به تلگرام

برگشت به منوی تماس ها

برگشت به منوی تماس ها

برگشت به منوی تماس ها

برگشت به منوی تماس ها